5 συμβουλές για βέλτιστη αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική

Αν ετοιμάζεστε ή έχετε ήδη κάνει επέμβαση αρθροπλαστικής ισχίου ή γόνατος, σίγουρα απασχολεί αρκετά τη σκέψη σας η αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική και τα ερωτήματα είναι πολλά: Πώς θα είναι η ανάκαμψη; Θα είναι επώδυνη; Πώς θα ξέρω ότι είναι φυσιολογική; Βοηθά να γνωρίζετε πώς οι ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές επηρεάζουν τη μετεγχειρητική αποκατάσταση.

Αν και είναι κατανοητό, δε χρειάζεται να ανησυχείτε, καθώς ανεξάρτητα αν βρίσκεστε πριν ή μετά τη χειρουργική επέμβαση, υπάρχουν πράγματα που μπορείτε να κάνετε σήμερα για να διασφαλίσετε την καλύτερη δυνατή αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική:

Σωστή προετοιμασία για αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική

Πριν από κάθε προγραμματισμένη χειρουργική επέμβαση αρθροπλαστικής γόνατος και ισχίου είναι εξαιρετικά ωφέλιμο για τον ασθενή να κάνει σωστή προετοιμασία. Αυτή αφορά σε δραστηριότητες, μαθήματα κι ασκήσεις που αποδεδειγμένα μειώνουν τον κίνδυνο και βελτιώνουν το αποτέλεσμα. Για παράδειγμα, συστήνεται να αφιερώνετε 10 λεπτά την ημέρα στην εκτέλεση ασκήσεων που ενισχύουν τη σταθερότητα του γόνατος, μερικές εβδομάδες πριν τη χειρουργική επέμβαση.

Η σωστή προετοιμασία για αρθροπλαστική ισχίου και γόνατος περιλαμβάνει μεταξύ άλλων:

• Ασκήσεις που ενισχύουν τους μύες στις αρθρώσεις και γύρω από αυτές, βελτιώνουν την ευελιξία και την εμβέλεια της κίνησης και διευκολύνουν την αποκατάσταση.
• Διατροφικές αλλαγές που προάγουν την υγιή απώλεια βάρους, ενσωματώνουν τρόφιμα που ενισχύουν την επούλωση, σταθεροποιούν το σάκχαρο στο αίμα και δεν περιορίζουν τη δράση των φαρμάκων.

Πότε ξαναπερπατάω μετά την αρθροπλαστική

Η κινητοποίηση ξεκινά την ίδια ημέρα της επέμβασης. Ο φυσιοθεραπευτής συνοδεύει τον ασθενή στα πρώτα του βήματα με περιπατητή, όσο βρίσκεται ακόμη στο νοσοκομείο. Καθήλωση στο κρεβάτι δεν υπάρχει, ενώ η συνήθης νοσηλεία δεν διαρκεί πάνω από 24 ώρες.

Ο περιπατητής χρησιμοποιείται για περίπου 1 με 2 εβδομάδες. Ακολουθεί πατερίτσα για λίγες ακόμη ημέρες, ανάλογα με τον σωματότυπο και τις ανάγκες της ηλικίας. Παράλληλα, η επίσκεψη φυσιοθεραπευτή κατ’ οίκον για περίπου δύο εβδομάδες μετά την επέμβαση κρίνεται απαραίτητη.

Οι σκάλες έρχονται σταδιακά. Τις πρώτες ημέρες ο αριθμός των σκαλοπατιών περιορίζεται στο ελάχιστο και ο ασθενής παραμένει κατά το δυνατόν στον όροφο της κατοικίας του. Το ανεβοκατέβασμα χωρίς υποστήριξη αποτελεί μεσοπρόθεσμο στόχο.

Το πρήξιμο είναι αναμενόμενο και περιορίζεται με τις ασκήσεις και τη σταδιακή κίνηση, ενώ οι κάλτσες συμπίεσης χρησιμοποιούνται για τέσσερις εβδομάδες μετά την επέμβαση. Αναλυτικά στις ερωταπαντήσεις για τη μετεγχειρητική διαχείριση.

Αναγνώριση πιθανών επιπλοκών

Παρόλο που οι σοβαρές επιπλοκές μετά από επέμβαση αρθροπλαστικής ισχίου και γόνατος είναι σπάνιες, ειδικά στα χέρια έμπειρου κι εξειδικευμένου χειρουργού, δεν μπορούν να αποκλειστούν. Όμως, συχνά θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί.

Είναι σημαντικό να μπορείτε να αναγνωρίζετε τυχόν σημάδια ότι η αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική σας δεν εξελίσσεται ομαλά. Έχετε το νου σας για κάποιο από τα παρακάτω συμπτώματα κι απευθυνθείτε στο θεράποντα ιατρό σας αν παρατηρήσετε κάποιο εξ αυτών. Η γρήγορη αντίδρασή σας μπορεί να σας γλιτώσει από πιθανή μόλυνση, και να αποτρέψει επιπλοκές:

• Επιδείνωση, αποχρωματισμένα ή κάκοσμα εκκρίματα από την πληγή / υπερβολική αιμορραγία.
• Δύσπνοια και πόνος στο στήθος
• Ξαφνικός πόνος στο πίσω μέρος της γάμπας στο χειρουργημένο πόδι
• Πυρετός

Ασφαλείς θέσεις ύπνου για αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική

Ο ύπνος παίζει καταλυτικό ρόλο στη διαδικασία της αποκατάστασης μετά την αρθροπλαστική ισχίου και γόνατος. Ωστόσο,  υπάρχουν κάποιες θέσεις ύπνου που δεν είναι ασφαλείς. Ειδικότερα:

Ως γενικός κανόνας μετά από αρθροπλαστική ισχίου και γόνατος, το να κοιμάστε ανάσκελα συνιστά την ιδανική θέση ύπνου. Η πλάγια θέση ύπνου είναι επίσης ασφαλής, εφόσον κοιμάστε στην αντίθετη πλευρά από αυτήν που έχετε χειρουργηθεί.

Αντίθετα, ο ύπνος μπρούμυτα δε συνιστάται ποτέ μετά από χειρουργική επέμβαση αρθροπλαστικής. Αν νομίζετε ότι είστε έτοιμοι να δοκιμάσετε νέες θέσεις ύπνου, συζητήστε με το χειρουργό σας έπειτα από τουλάχιστον έξι εβδομάδες. 

Μέτρηση προόδου

Η αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική ισχίου ή γόνατος απαιτεί υπομονή και πειθαρχία. Πάντα υπάρχουν δύσκολες μέρες κατά τις οποίες μπορεί να νιώσετε πόνο, απογοήτευση που ακόμα δεν μπορείτε να αυτοεξυπηρετηθείτε, ή που απλώς δεν υπάρχει βελτίωση. Ωστόσο, πρέπει να εστιάζετε στη μεγάλη εικόνα. Με τη μέτρηση και την παρακολούθηση ορισμένων κινήσεων ή ικανοτήτων μετά την αρθροπλαστική, μπορείτε να διαπιστώσετε πόσο έχετε προοδεύσει πραγματικά.

Ενδεικτικά, μετά από επέμβαση αρθροπλαστικής, συχνά γίνονται δοκιμές βάδισης για έλεγχο της λειτουργικότητας της νέας άρθρωσης. Ο χρονισμός και η μέτρηση του βαθμού στον οποίο μπορείτε να περπατήσετε (χωρίς πόνο), είναι ένας καλός τρόπος για να μετρήσετε τη βελτίωσή σας.

Επίσης, μετά από αρθροπλαστική γόνατος, γίνεται μέτρηση του εύρους κίνησης. Οι μετρήσεις κάμψης και επέκτασης του γόνατος χρησιμοποιούνται για να προσδιορίσετε πόσο καλά ανακτάτε την κανονική κίνηση, ξεχνώντας για πάντα τη δυσκαμψία, τον πόνο και την ακινησία.

Υποστήριξη και βοήθεια

Πολλοί ασθενείς αρνούνται να δεχθούν υποστήριξη και βοήθεια μετά από αρθροπλαστική ισχίου και γόνατος. Αυτό συμβαίνει καθώς πολύ συχνά αισθάνονται πως είναι βάρος για τους αγαπημένους τους. Ωστόσο, η έλλειψη σωματικής και συναισθηματικής υποστήριξης έπειτα από επέμβαση αρθροπλαστικής απομονώνει τον ασθενή και υπονομεύει την αποκατάστασή του.

Κατά την αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική, θα χρειαστείτε βοήθεια, ειδικά σε κάποιες δύσκολες μέρες που ίσως έχετε κακή ψυχολογία. Μην νιώθετε ντροπή για το πώς αισθάνεστε κατά την αποκατάστασή σας. Είναι σημαντικό να είστε ανοιχτοί και ειλικρινείς με τους αγαπημένους σας και να ζητάτε βοήθεια όταν το χρειάζεστε.

Αφήστε τους άλλους να σας ανυψώσουν και να σας κρατήσουν επικεντρωμένους στο στόχο σας: μια ζωή ευτυχισμένη, υγιή, χωρίς πόνο!

Συχνές ερωτήσεις για την αποκατάσταση

Πόσο διαρκεί η αποκατάσταση μετά την αρθροπλαστική;

Η κινητοποίηση ξεκινά την ίδια ημέρα της επέμβασης και η νοσηλεία συνήθως δεν ξεπερνά τις 24 ώρες. Ο περιπατητής χρησιμοποιείται για 1 με 2 εβδομάδες και ακολουθεί πατερίτσα για λίγες ακόμη ημέρες, ενώ η φυσιοθεραπεία κατ’ οίκον κρίνεται απαραίτητη για περίπου δύο εβδομάδες.

Είναι επώδυνη η ανάρρωση;

Το οίδημα και η ενόχληση είναι αναμενόμενα τις πρώτες εβδομάδες και περιορίζονται με τον πάγο, την ελαφρά ανύψωση του σκέλους και τις κάλτσες συμπίεσης. Ο πόνος ελέγχεται με αναλγητικά και υποχωρεί σταδιακά όσο προχωρά η κινητοποίηση.

Πότε πρέπει να επικοινωνήσω με τον ιατρό;

Άμεσα σε επίμονο πυρετό, ρίγη, αυξανόμενη ερυθρότητα ή έκκριση από το τραύμα, καθώς και σε πόνο στη γάμπα, έντονο οίδημα που δεν υποχωρεί με ανύψωση, δύσπνοια ή αιφνίδιο θωρακικό άλγος.